Virusziekten bij konijnen

Bij het konijn komen in Nederland twee virusziekten voor met een (bijna altijd) dodelijke afloop: Myxomatose en RHD1. Eind 2015 is daar RHD2 bij gekomen, een variant op RHD1. Is uw konijn nog niet gevaccineerd, laat dit dan zo snel mogelijk doen.

Myxomatose

Het myxomatose virus kan worden overgebracht door stekende insecten (vooral muggen en steekvliegen, maar ook vlooien) en door direct contact. De eerste symptomen zijn zwelling bij de ogen, mond en anus. Daarna ontstaan bulten op de oren, bij de mond en op de rug. Vervolgens krijgt het konijn longontsteking en zal uiteindelijk bijna altijd sterven. De variant die via direct contact wordt door gegeven geeft bijna geen huidzwellingen, maar wel dikke rode ogen en problemen met de ademhaling.

RHD1+2

RHD is een zeer besmettelijke en vaak dodelijke ziekte die veroorzaakt wordt door een calicivirus. De ziekte verspreidt zich voornamelijk via de urine van konijnen, maar kan ook op ander manieren overgebracht worden. Denk hierbij aan ontlasting, voederbakken en drinkflesjes, direct contact met een besmet konijn of stekende insecten.

Na besmetting kan het konijn binnen 1-2 dagen komen te overlijden. Het konijn wordt depressief, suf, eet niet meer, raakt benauwd, krijgt koorts en heeft echt pijn. In het laatste stadium van de ziekte zie je vaak schuimige bloederige neusuitvloeiing. Meestal sterft het konijn snel aan bloedingen in het lichaam. Het komt ook voor dat er helemaal geen symptomen zijn. Het konijn is hooguit een beetje rustiger en overlijdt dan ineens.

Vaccineren

De vaccins die wij gebruiken geven een jaar lang bescherming. Myxomatose komt het meest voor in de zomermaanden en de nazomer, dus uiterlijk in het voorjaar vaccineren is aan te raden. Vaccineren kan het hele jaar door, maar we hebben vier keer per jaar een speciaal tarief, namelijk de eerste maandag van elk kwartaal.

Konijn verzorgen

Hygiënische maatregelen om besmetting te voorkomen

Ruimtes waar mogelijke besmette konijnen zijn geweest dienen grondig gereinigd te worden met water en zeep en daarna gedesinfecteerd te worden. Voorbeelden van bruikbare desinfectiemiddelen zijn onder andere Virkon-S® en natriumhypochloriet. Deze zijn te koop bij dierenspeciaalzaken, agrarische winkels etc.

  • Voer geen (vers) gras of groente van buiten (moestuin) aan uw konijn. Kijk ook uit met het voeren van hooi of kuilvoer waarvan u vermoedt dat wilde konijnen erbij kunnen zijn gekomen.
  • Voorkom direct contact van uw konijn met konijnen uit het wild. Als er wilde konijnen in de buurt van uw huis voorkomen kunt u overwegen om uw konijn (tijdelijk) binnen te huisvesten. Neem ook geen zieke konijnen uit het wild mee naar huis.
  • Goede (hand)hygiëne is belangrijk om verspreiding van het virus te beperken; was uw handen extra goed met water en zeep vóór en na het voeren en verzorgen van uw konijn.
  • Pas op met besmette konijnenveldjes (besmet met urine van wilde konijnen). Via uw schoeisel kan het virus verspreid worden. Houdt u uw konijnen binnen? Wissel van schoeisel bij het naar binnen gaan. Houdt u uw konijnen buiten, bijvoorbeeld in een ren in de tuin? Dan kunt u daar het beste andere schoenen dragen dan dat u op straat draagt. Laat uw konijnen in ieder geval niet in contact komen met schoeisel waarmee u over mogelijk besmet terrein heeft gelopen.
  • Aangezien stekende insecten ook een rol kunnen spelen in de verspreiding, kan een goede insectenbestrijding ook bijdragen aan vermindering van het risico.
  • Laat bij acute sterfte onder uw konijnen een pathologisch onderzoek uitvoeren. Wij kunnen u hierbij adviseren.
  • Treft u dode wilde konijnen aan? Meld deze dan bij het Dutch Wildlife Health Centre (DWHC) via hun website.

Hoe houd ik mijn konijn gezond? Tips, die u zelf uit kunt voeren.

In onze dierenkliniek zien we het konijn steeds vaker als patiënt op het spreekuur komen. Bepaalde ziektebeelden komen vaak voor: ontstekingen van de voorste luchtwegen, oorontstekingen, huidontstekingen, diarree, gebitsproblemen, ongewenst zwanger zijn, myxomatose, myiasis (infectie met de made van de kopervlieg), trommelzucht, RHD (virale hemorragische konijnenziekte). Niet al deze problemen zijn door u als baasje te voorkomen, maar door strikt de hand te houden aan sommige zaken, kunt u toch tal van problemen voorblijven.

  1. Een gezonde omgevingslucht: voorkom tocht of wind in de verblijfsruimte van uw konijn. Op een binnenplaats of tuin achter het huis kan de wind soms flink ronddraaien, waardoor er vaak ongemerkt toch wat tocht in het konijnenverblijf optreedt. Verder kunnen uitlaatgassen van bijvoorbeeld een auto in de garage irritatie van de slijmvliezen van voorste luchtwegen geven. Misschien zelfs te droge lucht door de verwarming in de huiskamer in de winter. Dit zijn redenen, waardoor konijnen problemen met de voorste luchtwegen kunnen krijgen.
  2. Koude in de winter: als een konijn in een buitenhok in de kou gehuisvest is, kan dit resulteren in te weinig eten en te rustig zijn van uw konijn. Een deken of juten zak voor het gaas van het konijnenverblijf hangen doet soms al wonderen.
  3. Een goede droge schone strooisellaag in uw verblijf; dit voorkomt, dat vacht vies en nat wordt. In vieze en natte vachtdelen (bijvoorbeeld van de voetjes en ook rond de anus ten gevolge van te dunne ontlasting) kan de kopervlieg in de warmere delen van het jaar hun eitjes leggen. Deze eitjes kunt u goed herkennen : ze zien er uit als een beetje heel fijn geraspte kaas. De maden, die uit deze eitjes komen, doorboren in mum van tijd de huid van uw konijn en vreten onderliggende lagen aan. Bij erg aangetaste dieren kunnen we de maden gewoon horen, als ze bezig zijn. Een tip: als u in de warmere tijden van het jaar de dikke kopervlieg rond hoort of ziet vliegen bij uw konijnen verblijf, onderzoek uw konijn dan goed op maden of eitjes. Elk jaar sterven vele konijnen aan deze ziekten. Een goede strooisellaag bestaat uit een laag houtkrullen (niet rood van kleur) met erboven op een laag stro.
  4. In de konijnendarmen zijn miljoenen micro organismen (vooral goedaardige bacteriën) bezig uw konijn te helpen met de vertering van voedsel. De samenstelling van deze zogenaamde microflora is ingesteld op de samenstelling van het rantsoen. Bij een snelle verandering van de samenstelling van het rantsoen of door bijvoorbeeld te weinig ruw vezels of teveel zeer goed verteerbare suikers, kan het evenwicht van deze microflora in de darm verstoord raken. Hierbij sterven bepaalde groepen bacteriën snel af (waarbij gifstoffen (toxinen) ontstaan), andere groeien explosief en de vertering raakt van streek. Dit kan resulteren in diarree. Diarree bij een konijn is een ernstige ziekte, waar menig konijn aan sterft. Het is daarom belangrijk te zorgen voor een goed uitgebalanceerd, constant dieet met voldoende ruw vezels. Zelf vind ik de geëxtrudeerde brokjes van Versele Laga en Supreme Science Selective goed. Deze zijn goed verteerbaar, er zitten voldoende vezels in en de gebruikte grondstoffen zijn van goede kwaliteit. Deze brokjes samen met dagelijks voldoende hooi van goede kwaliteit is een prima rantsoen. Beste is niets anders bij te geven. Soms vertellen klanten ons, dat ze hun konijn fijn op het gazon hebben laten lopen. Ook dit is een risico factor: mals gras met veel goed verteerbare suikers kan een oorzaak van diarree en trommelzucht zijn.
  5. Wij adviseren uw konijn (in ieder geval voor juni) elk jaar te laten vaccineren tegen myxomatose. Uw konijn heeft dan in de qua myxomatose gevaarlijke periode van het jaar (van juli tot en met oktober) een optimale bescherming. Elk jaar enten geeft een optimale bescherming gedurende het hele jaar. Wij sturen u een herinneringsoproep, indien u uw konijn door ons laat vaccineren.
  6. Wij adviseren uw konijn ook tegen RHD te laten vaccineren, minimaal een keer per jaar. Ook hiervoor sturen wij u een oproep.
  7. Om ongewenste zwangerschap te voorkomen, bestaat in onze kliniek de mogelijkheid uw vrouwelijke konijn te laten steriliseren. De rammelaar castreren kan ook, maar soms blijkt een rammelaar achteraf toch ook moeder te kunnen worden. Gebeurt echt regelmatig.

Wij wensen u veel plezier met uw konijn.

  • 22.5